CForge'u kurmanın yolu.

1. İndirme sayfasında adını, soyadını ve okulunun verdiği e-posta adresini yaz.
2. Listede önerilen etiketini taşıyan satır senin işletim sistemin içindir. Bağlantılar 24 saat geçerlidir; indirme yarıda kalırsa aynı bağlantıdan devam eder.
3. Windows'ta iki dosya vardır: çevrimdışı kurulum derleyiciyi ve VS Code'u içinde taşır, internet üzerinden kurulum küçüktür ve gerekenleri kurarken indirir. Okul ağı yavaşsa ya da filtreliyse çevrimdışı olanı seç.
4. macOS'ta iki dosya vardır. Hangisi senin Mac'in olduğunu Elma menüsü → Bu Mac Hakkında söyler: yonga satırında Apple M ile başlayan bir ad varsa Apple Silicon, Intel yazıyorsa Intel dosyasını indir.

Windows 10 ve 11, 64 bit. Derleyici de VS Code da kullanıcı klasörüne kurulur; yönetici parolası sorulmaz.

1. İndirdiğin .exe dosyasını çalıştır. Chrome “bu dosya genellikle indirilmez” derse indirme çubuğundaki üç noktaya bas ve Yine de sakla de.
2. Mavi “Windows bilgisayarınızı korudu” ekranı çıkarsa önce Daha fazla bilgi bağlantısına, sonra Yine de çalıştır düğmesine bas. Bu ekran dosyada bir sorun olduğunu değil, imzasız olduğunu söyler.
3. Kurulum biter, CForge açılır. Kur düğmesine bastığında VS Code, C derleyicisi (gcc) ve hata ayıklayıcı (gdb) sırayla kurulur.
4. VS Code açıksa CForge kapatmanı ister; açık bir düzenleyici kurulum sırasında kendi dosyalarını kilitler.
5. Son adımda örnek proje oluşturulur, derlenir ve çalıştırılır. Ekranda “Merhaba Dunya!” satırını gördüysen ortam çalışıyor demektir.
6. VS Code, ilkprojem.c açık olarak başlar. F5 derler ve çalıştırır. Projenin nerede olduğunu son ekran yazar: genellikle Belgeler, Türkçe karakterli bir kullanıcı adında ya da OneDrive'a taşınmış bir Belgeler klasöründe C:\devkit\projects.

Apple Silicon ve Intel için ayrı dosya. Derleyici Apple'ın kendi Command Line Tools paketinden gelir, o yüzden bir onay penceresi görürsün.

1. İndirdiğin .dmg dosyasını çift tıkla, açılan pencerede CForge'u yanındaki Uygulamalar klasörüne sürükle. Uygulamayı dmg'nin içinden çalıştırma.
2. Uygulamalar klasöründe CForge'a çift tıkla. “Apple, CForge öğesinin … doğrulayamadı” penceresi çıkar; Bitti'ye bas. Bu adımı atlayamazsın: pencere görünmeden bir sonraki adımdaki düğme ortaya çıkmaz.
3. Sistem Ayarları → Gizlilik ve Güvenlik'i aç ve Güvenlik bölümüne kadar in. “CForge açılması engellendi” satırının yanındaki Yine de Aç düğmesine bas, parolan ya da Touch ID ile onayla, açılan pencerede bir kez daha Yine de Aç de.
4. O düğme yalnızca uygulamayı açmayı denedikten sonra ve yaklaşık bir saat boyunca görünür. Göremiyorsan ikinci adıma dönüp CForge'a bir kez daha çift tıkla.
5. CForge açılır. Kur dediğinde derleyici için Apple'ın kendi penceresi gelir: Yükle'ye bas. Kurulum bu pencere bitene kadar bekler, sen başka bir şey yapmazsın.
6. VS Code Uygulamalar klasörüne kurulur, örnek proje oluşturulup derlenir ve VS Code ilkprojem.c açık olarak başlar. F5 derler ve çalıştırır.

x64 için tek arşiv. Derleyici dağıtımın kendi paket yöneticisinden gelir, o yüzden tek komutu sen çalıştırırsın.

1. Arşivi indirdiğin klasörde aç ve çalıştır. Komutlar aşağıdaki Terminal bölümünde.
2. CForge derleyiciyi arar, bulamazsa dağıtımına ait komutu ekranda gösterir — örneğin sudo apt install build-essential gdb. Komutu bir terminale yapıştırıp çalıştır.
3. apt, dnf, yum, pacman, zypper, apk ve emerge tanınır. Kurulum bitince CForge derleyicinin geldiğini kendi görür ve kaldığı yerden devam eder.
4. VS Code kullanıcı klasörüne kurulur ve uygulama menüsüne eklenir; sistem geneline hiçbir şey yazılmaz. Sonunda ilkprojem.c açılır, F5 derler ve çalıştırır.

CForge imzalama sertifikası taşımıyor: sertifika, bir öğrenci projesinin taşıyamayacağı bir yıllık ücret ve bir şirket kaydı istiyor. Aşağıdaki uyarıların hiçbiri dosyada bir sorun olduğu anlamına gelmez — emin olmak istersen indirdiğin dosyanın SHA-256 değerini indirme sayfasındakiyle karşılaştır.

Chrome

“Bu dosya genellikle indirilmez.” İndirme çubuğundaki üç noktaya bas, Yine de sakla seçeneğini seç.

Windows

“Windows bilgisayarınızı korudu.” Daha fazla bilgi → Yine de çalıştır. SmartScreen imzasız ve henüz yeterince indirilmemiş her dosyada bunu gösterir.

macOS

“Apple … doğrulayamadı.” Tek düğmesi Bitti olan bu pencere bir çıkış yolu göstermez; yol Sistem Ayarları → Gizlilik ve Güvenlik → Yine de Aç'tır. Eskiden işe yarayan sağ tık → Aç yöntemi macOS 15'te kaldırıldı.

Antivirüs

Dosyayı karantinaya alan bir program varsa SHA-256 değerini karşılaştır, doğruysa karantinadan geri yükle. Korumayı tamamen kapatma.

SHA-256

İndirme sayfası her dosyanın SHA-256 değerini yanında yazar. Kendi dosyanınkini aşağıdaki komutlarla hesaplayıp karşılaştırabilirsin; iki değer aynıysa dosya yolda değişmemiştir.

Kurulumun kendisi bir pencere işidir; bunlar dosyayı doğrulamanın ve işletim sisteminin koyduğu indirme etiketini kaldırmanın komut satırı karşılıkları. Dosya adlarındaki * sürüm numarasının yerini tutar.

cd $env:USERPROFILE\Downloads
Get-FileHash .\CForge-windows-offline-*.exe -Algorithm SHA256
Unblock-File .\CForge-windows-offline-*.exe

shasum -a 256 ~/Downloads/CForge-macos-*.dmg
xattr -dr com.apple.quarantine /Applications/CForge.app
open -a CForge

sudo rm -rf /Library/Developer/CommandLineTools
xcode-select --install

sha256sum CForge-linux-x64-*.tar.gz
tar -xzf CForge-linux-x64-*.tar.gz
./CForge/CForge